Ég býst þó við að ekki hefðu allir skemmt sér jafnvel. Sumir gera þær væntingar til leikhúss, að hægt sé að labba inn, setjast og svo skemmti leiksýningin manni án þess að maður þurfi nokkuð að gefa af sér. Þetta er ekki rétt.
Án þess að ég sé að segja að farsar og söngleikir séu verra leikhús, er það mín reynsla að þar þarftu miklu minna að hugsa. Þú hallar þér aftur og hlærð, hrífst með tónlistinni og nýtur "sjóvsins". Sem sannur tónlistarunandi dýrka ég að fara á söngleiki, tónlist hefur nefnilega þessi áhrif á sálina sem mér finnst oft skorta í sjálfu verkinu annars. Það er söguþráður, jújú, tilfinningaþrungin saga, skreytt eins og hin girnilegasta rjómaterta og rennur ljúflega niður. Nammi namm!
En tengslin við vitundina vantar. Þennan hluta sálarinnar sem ég get ekki skilgreint. Ég ímynda mér að þessi hluti sé einhvers staðar aftast og neðst í hnakkanum, vandlega falinn, svo ekki er hægt að draga hannn fram og komast til botns í honum. Ég held að það sé bull að menn skilji tónlist. Maður skilur ekki. Maður finnur.
Eins tilfinningu fékk ég á
Draumleik, og ekki bara á þeirri sýningu ef ég á að fara út í það nánar.
Davíð Oddsson Súperstar og
Pakkið á móti eru líka ágætis dæmi um sýningar sem ég hef farið á í vetur með opnum huga, og þurft að hugsa um á eftir. Ekki um leikarana og sjóvið og söguþráðinn þó að það sé gott útaf fyrir sig. Heldur eitthvað í verkinu, sem fer beint í þennan vel falda hluta sálarinnar, og er þar og neyðir mann til að hugsa um sig. Spurningar sem allir reyna að svara öld eftir öld, tilfinningar sem við könnumst við eða eru okkur framandi. Við erum alltaf að reyna að skilja og finna svör, en ekki í svona tilfellum. Við erum bara að reyna að finna. Og ósjálfrátt öðlumst við skilning í leiðinni. Stundum vitum við meira að segja ekki af því.
Ég held eiginlega meira upp á þessar sýningar heldur en hinar. Það er nefnilega ágætt að fá sér tertu öðru hverju, en sýningar sem fá mann að hugsa eru eins og vatn: eitthvað lífsnauðsynlegt sem maður fær sér á hverjum degi. Og gott líka.
Og þess vegna hlakka ég mikið til þess þegar að leikgerð uppáhaldsskáldsögu minnar,
Sölku Völku eftir Halldór Laxness, kemst á fjalir Borgarleikhússins í haust. Hún er tertusneið með glasi af ísköldu vatni. Ójá!